Mắt nhắm mắt mở
Mắt nhắm mắt mở nghĩa là gì?
Có hai nét nghĩa: (1) lúc còn ngái ngủ, mới thức dậy, chưa tỉnh táo; (2) làm ngơ, cố tình bỏ qua, không nhìn kỹ sai phạm của người khác.
Nghĩa đen
Một mắt nhắm, một mắt mở, như người còn ngái ngủ, chưa tỉnh hẳn.
Cách dùng
Nghĩa (1) trung tính, kể chuyện thường ngày. Nghĩa (2) thường đi với “làm ngơ”, “cho qua”, sắc thái hơi chê sự dễ dãi, nhất là người có trách nhiệm kiểm tra mà không kiểm. Ngữ cảnh sẽ cho biết nghĩa nào.
Ví dụ
- Sáng nào cũng vậy, thằng bé mắt nhắm mắt mở đánh răng rồi mới chịu tỉnh.
- Bảo vệ cứ mắt nhắm mắt mở cho xe đỗ bừa trước cổng, giờ lối đi kẹt cứng.
Câu gần nghĩa, trái nghĩa
Gần nghĩa: Cưỡi ngựa xem hoa