Dĩ hòa vi quý
Thành ngữ
ứng xử
Dĩ hòa vi quý nghĩa là gì?
Trong quan hệ, nên giữ hòa khí, nhường nhịn, tránh xung đột. Câu đề cao lối ứng xử ôn hòa; nhưng nếu lạm dụng thì thành né tránh, ba phải, bỏ qua cả cái sai.
Nghĩa đen
Hán Việt: dĩ: lấy; hòa: hòa thuận, êm thấm; vi: làm; quý: điều quý. Lấy sự hòa thuận làm điều quý nhất.
Cách dùng
Hay dùng khi khuyên các bên làm lành. Lưu ý: dùng câu này để im lặng trước việc sai trái là cách hiểu lệch.
Ví dụ
- Hàng xóm với nhau, chuyện cái cây lấn sang thì bàn bạc, dĩ hòa vi quý.
- Anh ấy dĩ hòa vi quý quá, nhân viên làm sai cũng không dám nhắc.
Câu gần nghĩa, trái nghĩa
Gần nghĩa: Một điều nhịn, chín điều lành · Chín bỏ làm mười · Chồng giận thì vợ bớt lời, cơm sôi bớt lửa chẳng đời nào khê · Một vừa hai phải
Trái nghĩa: Ăn miếng trả miếng · Chuyện bé xé ra to · Đâm bị thóc, chọc bị gạo · Đổ thêm dầu vào lửa
Nguồn gốc
Sách Luận ngữ (thiên Học nhi) có câu “Lễ chi dụng, hòa vi quý” (cái dụng của lễ, lấy hòa làm quý), là ý gần với câu này.
Các từ trong câu
Cùng chủ đề ứng xử
Ăn cây nào rào cây ấyTiên học lễ, hậu học vănĂn có nhai, nói có nghĩUốn lưỡi bảy lần trước khi nóiLời nói chẳng mất tiền mua, lựa lời mà nói cho vừa lòng nhauMột điều nhịn, chín điều lànhQua cầu rút vánĐược voi đòi tiênNém đá giấu tayGậy ông đập lưng ôngMất lòng trước, được lòng sauThuốc đắng dã tật, sự thật mất lòng